ప్రకృతికి ప్రాణం పోసిన గొంతుకకు నూరేళ్లు: సర్ డేవిడ్ అటెన్‌బరో శతాబ్ది వసంతం

టెలివిజన్ తెరపై పచ్చని అడవి విచ్చుకుంటుండగా... ఏదో తెలియని లోకంలోకి మనం అడుగుపెడుతున్న అనుభూతి. పొదల్లో నక్కిన చిరుత పులి అడుగుల చప్పుడును, సముద్రపు అట్టడుగున ఈదుతున్న తిమింగలం శ్వాసను కూడా తన సున్నితమైన, గంభీరమైన గొంతుతో మన గుండెల్లోకి చేర్చిన ఏకైక వ్యక్తి సర్ డేవిడ్ అటెన్‌బరో (Sir David Attenborough). భూగోళంపై ఉన్న ప్రతి జీవి కథను, వాటి జీవన పోరాటాన్ని దశాబ్దాలుగా మన కళ్ల ముందుంచుతున్న ఈ వనమిత్రుడు, 2026 మే 8న తన నిండు నూరేళ్ల జీవితంలోకి అడుగుపెట్టారు. ఈ శతాబ్ది పండుగ కేవలం ఒక వ్యక్తి పుట్టినరోజు కాదు, ఏడు దశాబ్దాలుగా మనిషికి, వన్యప్రాణులకు మధ్య ఆయన నిర్మించిన అద్భుతమైన వారధికి దక్కిన గొప్ప సత్కారం.

అలసిపోని ప్రయాణం... ఏడు దశాబ్దాల చరిత్ర సరిగ్గా డెబ్భై ఏళ్ల క్రితం, టెలివిజన్ అనేది ఒక విలాస వస్తువుగా ఉన్న రోజుల్లో బీబీసీ (BBC) ద్వారా ఆయన తన అన్వేషణను ప్రారంభించారు. నలుపు-తెలుపు తెరల నుంచి నేటి అత్యాధునిక 8K టెక్నాలజీ వరకు సాంకేతికత ఎలా మారినా... అటెన్‌బరో గొంతులోని మాధుర్యం, ప్రకృతి పట్ల ఆయనకున్న ఆరాధన ఏమాత్రం చెక్కుచెదరలేదు. 'లైఫ్ ఆన్ ఎర్త్' (Life on Earth), 'బ్లూ ప్లానెట్' (Blue Planet) వంటి అద్భుతమైన డాక్యుమెంటరీ సిరీస్‌ల ద్వారా భూమి పుట్టుక, సముద్రపు అట్టడుగున ఉన్న రహస్యాలు, ఆకాశంలో విహరించే పక్షుల విలక్షణ శైలిని అత్యంత సహజంగా ప్రపంచానికి పరిచయం చేశారు. జంతువులను కేవలం ప్రాణులుగా కాకుండా, ఈ భూమిపై మనతో సమానమైన హక్కు ఉన్న సహజీవులుగా ఆయన చూపించిన తీరు అమోఘం. వన్యప్రాణి డాక్యుమెంటరీ అనగానే ఆయన గొంతు మాత్రమే గుర్తుకు వచ్చేంతగా ఆ రంగంపై చెరగని ముద్ర వేశారు.

రాయల్ ఆల్బర్ట్ హాల్‌లో వైభవంగా శతాబ్ది వేడుకలు అటెన్‌బరో 100వ పుట్టినరోజు సందర్భంగా లండన్‌లోని చారిత్రాత్మక 'రాయల్ ఆల్బర్ట్ హాల్' (Royal Albert Hall) ఒక అపురూప ఘట్టానికి వేదికైంది. ప్రపంచ నలుమూలల నుంచి వచ్చిన పర్యావరణవేత్తలు, ప్రముఖ శాస్త్రవేత్తలు, బ్రిటీష్ రాజకుటుంబ సభ్యులు, బీబీసీ దిగ్గజాలు ఈ వేడుకలో పాల్గొని ఆయనకు ఘనంగా నీరాజనాలు అర్పించారు. హాల్‌లోని అతిపెద్ద తెరపై ఆయన ప్రయాణానికి సంబంధించిన అరుదైన దృశ్యాలు ప్లే అవుతున్నప్పుడు, అక్కడున్న ప్రతి ఒక్కరి కళ్లలోనూ ఒక విధమైన భావోద్వేగం, కృతజ్ఞతా భావం వెల్లువెత్తాయి. వందేళ్ల వయసులోనూ అదే చిరునవ్వు, అదే ఆత్మీయతతో ఆయన ఆ వేదికపై నిలబడిన తీరు అక్కడి వారిని మంత్రముగ్ధులను చేసింది.

పర్యావరణ వినాశనంపై పోరాటం... ఒక నిరంతర తపస్సు మొదట్లో కేవలం అడవుల అందాలను, జంతువుల వింతలను చూపించిన అటెన్‌బరో, రానురాను పర్యావరణ వినాశనంపై గళం విప్పారు. పెరుగుతున్న భూతాపం (Global Warming), సముద్రాలను కబళిస్తున్న ప్లాస్టిక్ వ్యర్థాలు, మనుషుల స్వార్థం వల్ల అంతరించిపోతున్న వన్యప్రాణుల గురించి ఆయన తీవ్ర ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. "మనం ప్రకృతిని కాపాడితే, ఆ ప్రకృతి మనల్ని కాపాడుతుంది. ఈ అందమైన భూమి కేవలం మనుషుల సొత్తు మాత్రమే కాదు" అని ఆయన ఇచ్చిన సందేశం ఐక్యరాజ్యసమితి వేదికల నుంచి సామాన్యుల ఇళ్ల వరకు ప్రతిధ్వనించింది.

ఒక చిన్న కందిరీగకు అటెన్‌బరో పేరు ఆయనకు శాస్త్రవేత్తలు, పరిశోధకులు ఇచ్చే బహుమతులు కూడా ప్రకృతికి సంబంధించినవే కావడం విశేషం. తాజాగా కనుగొన్న ఒక కొత్త జాతి కందిరీగకు (Wasp) ఆయన గౌరవార్థం 'అటెన్‌బరోన్‌క్యులస్' (Attenboroughnculus) అని నామకరణం చేశారు. ఈ భూమిపై ఉన్న అతి చిన్న ప్రాణి పట్ల కూడా ఆయన చూపిన అపారమైన ప్రేమకు, నిబద్ధతకు ఇది ఒక సజీవ సాక్ష్యం. ఆయన విశేష సేవలకు గుర్తింపుగా ఇప్పటికే ఎన్నో అరుదైన మొక్కలు, కీటకాలు, పక్షులకు ఆయన పేరు పెట్టడం గమనార్హం.

భావి తరాలకు స్ఫూర్తి వందేళ్ల సర్ డేవిడ్ అటెన్‌బరో జీవితం కేవలం కొన్ని డాక్యుమెంటరీల కలయిక కాదు. అదొక నిరంతర ఆరాటం. రేపటి తరాలకు స్వచ్ఛమైన గాలిని, పచ్చని అడవులను, స్వేచ్ఛగా బతికే జంతువులను అందించాలనే ఒక తపన ఆయన మాటల్లో, అడుగుల్లో కనిపిస్తుంది. పరిస్థితుల వల్ల ప్రకృతి ముఖచిత్రం మారుతున్నా, దాని భవిష్యత్తును కాపాడుకునే బాధ్యత మన చేతుల్లోనే ఉందని ఆయన నిరంతరం గుర్తుచేస్తూనే ఉన్నారు. ఆయన చూపిన దారిలో నడిచి, ఈ భూమండలాన్ని రక్షించుకోవడమే మనం ఆయనకు ఇవ్వగల నిజమైన బహుమతి.

ప్రకృతి ఆరాధకుడు, భూమికి అలుపెరగని కాపలాదారు అయిన అటెన్‌బరోకు హృదయపూర్వక శతాబ్ది జన్మదిన శుభాకాంక్షలు!